Wróć do informacji o e-podręczniku Udostępnij materiał Wydrukuj

Zadanie na rozgrzewkę

Polecenie 1

Dlaczego Sejm RP ustanowił 4 czerwca Dniem Wolności i Praw Obywatelskich?

Charakter państwa

Obowiązująca obecnie Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej została przyjęta przez Zgromadzenie Narodowe 2 kwietnia 1997 roku. Prawa i obowiązki obywateli zawiera rozdział II. Prawa zapisane są w artykułach 30–81, a obowiązki – w artykułach 82–86.

Ćwiczenie 1

Ile artykułów poświęcono prawom?
A ile obowiązkom obywateli?
Sformułuj na tej podstawie wniosek dotyczący charakteru państwa polskiego.

uzupełnij treść
Zapamiętaj!

Sformułuj na tej podstawie wniosek dotyczący charakteru państwa polskiego.

j0000008NXB6v32_0000000I

Prawa obywateli

Ćwiczenie 2

Wyraź podane prawa własnymi słowami, kończąc zdania:

  • Mam prawo do tajemnicy korespondencji, to znaczy, że ………………………..

  • Mam prawo do nietykalności osobistej i do nienaruszalności mieszkania, czyli ………………….

  • Korzystam z wolności sumienia i religii, to znaczy, że ……………………………..

  • Wolność wyrażania poglądów, pozyskiwania i rozpowszechniania informacji polega na tym, że …………………………………..

  • Mogę korzystać z wolności organizowania pokojowych zgromadzeń i uczestniczenia w nich, czyli …………………………………………….

  • Dzięki wolności zrzeszania się mogę …………………………………

  • Prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne pozwala mi ………………………………

  • Prawo do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy oraz prawo do płatnych urlopów, a w razie niezdolności do pracy – prawo do renty lub emerytury oznacza, że …………………………………..

  • Z prawa do ochrony zdrowia korzystam, gdy ……………………………

  • Dzięki temu, że mam prawo do bezpłatnej nauki w szkołach publicznych, ………………………..

  • Prawo do brania udziału w referendum oraz prawo wybierania prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, posłów, senatorów i przedstawicieli do organów samorządu terytorialnego po ukończeniu 18 lat pozwala ……………………………

Ćwiczenie 3

Dla zainteresowanych

Z których praw zdarzyło Ci się korzystać?
Dlaczego nie korzystasz z pozostałych?

j0000008NXB6v32_0000001F

Obowiązki obywateli

Ćwiczenie 4

Na podstawie poniższego fragmentu rozdziału II Konstytucji wypisz 6 obowiązków obywateli Rzeczypospolitej Polskiej, używając maksymalnie 4 wyrazów na każdy obowiązek.

uzupełnij treść

Obowiązki

Art. 82.
Obowiązkiem obywatela polskiego jest wierność Rzeczypospolitej Polskiej oraz troska o dobro wspólne.

Art. 83.
Każdy ma obowiązek przestrzegania prawa Rzeczypospolitej Polskiej.

Art. 84.
Każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie.

Art. 85.

  • Obowiązkiem obywatela polskiego jest obrona Ojczyzny.

  • Zakres obowiązku służby wojskowej określa ustawa.

  • Obywatel, któremu przekonania religijne lub wyznawane zasady moralne nie pozwalają na odbywanie służby wojskowej, może być obowiązany do służby zastępczej na zasadach określonych w ustawie.

Art. 86.
Każdy jest obowiązany do dbałości o stan środowiska i ponosi odpowiedzialność za spowodowane przez siebie jego pogorszenie. Zasady tej odpowiedzialności określa ustawa.

Ponadto w części poświęconej prawom obywatelskim, w artykule 70 zapisany jest obowiązek nauki do 18. roku życia.

j0000008NXB6v32_00000025

Prawa i obowiązki

Ćwiczenie 5
REqLYE4Uz6Di71
zadanie interaktywne
Źródło: Contentplus.pl sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
j0000008NXB6v32_0000002B

Podsumowanie

Co wiem?

Podstawowe prawa i obowiązki obywateli Rzeczypospolitej zapisane są w rozdziale II Konstytucji. Praw jest znacznie więcej niż obowiązków.

Co potrafię?
  • Analizować tekst Konstytucji i na jego podstawie wymienić kilka praw i obowiązków obywateli Rzeczypospolitej Polskiej.

R13EHxKyTsDr91
zadanie interaktywne
Źródło: Contentplus.pl sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
Zapamiętaj!

Do czego prowadziłoby nieprzestrzeganie obowiązków obywatelskich? Jakich skutków należałoby się spodziewać, gdyby ludzie nie płacili należnych podatków albo nie troszczyli się o środowisko naturalne, młodzież nie chodziła do szkoły, a dorośli nie przestrzegali prawa.