Wróć do informacji o e-podręczniku Wydrukuj Zapisz jako PDF Udostępnij materiał

Imię i nazwisko autora: Kamil Kaliński

Przedmiot: geografia

Temat zajęć: Pogłowie bydła na świecie

Grupa docelowa: III etap edukacyjny, liceum i technikum, zakres podstawowy, klasa II

Podstawa programowa

X. Rolnictwo, leśnictwo i rybactwo: czynniki rozwoju rolnictwa, struktura użytków rolnych, obszary upraw i chów zwierząt, leśnictwo, rybactwo (morskie i śródlądowe, akwakultura). Uczeń:

3) wyjaśnia zasięg geograficzny głównych upraw i chowu zwierząt na świecie.

Kształtowane kompetencje kluczowe:

  • kompetencje w zakresie rozumienia i tworzenia informacji,

  • kompetencje matematyczne oraz kompetencje w zakresie nauk przyrodniczych, technologii i inżynierii,

  • kompetencje osobiste, społeczne i w zakresie umiejętności uczenia się.

Cele operacyjne:

Uczeń:

  • Podaje przykłady czynników sprzyjających i niesprzyjających chowowi bydła

  • Wymienia i charakteryzuje główne kierunki chowu bydła.

  • Rozróżnia typy chowu bydła.

  • Przedstawia dynamikę zmian wielkości pogłowia bydła na świecie oraz określa ich główne przyczyny.

  • Wskazuje na mapie główne rejony koncentracji bydła oraz je charakteryzuje.

  • Porównuje między sobą państwa o różnym pogłowiu i obsadzie bydła.

Strategie nauczania: konektywizm, odwrócona klasa

Metody nauczania: pogadanka, dyskusja, praca z e‑materiałem, burza mózgów

Formy zajęć: praca indywidualna, praca w parach, praca całego zespołu klasowego

Środki dydaktyczne: e‑materiał, komputer, projektor multimedialny (lub tablety z dostępem do internetu), mapa polityczna świata (lub bardziej szczegółowa - mapa obsady bydła), zeszyt przedmiotowy

Materiały pomocnicze

Bibliografia:

  • Bański J., Geografia rolnictwa Polski, PWE, Warszawa 2016 (lub wyd. starsze).

  • Falkowski J., Kostrowicki J., Geografia rolnictwa świata, PWN, Warszawa 2005.

  • Fierla I., Geografia gospodarcza świata, PWE, Warszawa 2005.

  • Grzebisz W., Szramka H., Wielka Encyklopedia Geografii Świata, t. 11. Rolnictwo i leśnictwo, Wyd. Kurpisz, Poznań 1998.

Netografia:

Dane dotyczące pogłowia bydła ze strony internetowej Food and Agriculture Organization  of the United Nations http://www.fao.org/livestock‑systems/global‑distributions/cattle/en/, dostęp 08.08.2019 r.

Dane dotyczące pogłowia bydła ze strony internetowej Food and Agriculture Organization  of the United Nations http://www.fao.org/faostat/en/#data/QA, dostęp 08.08.2019 r.

PRZEBIEG LEKCJI

Kilka lekcji wcześniej nauczyciel dzieli uczniów na dwie grupy i prosi ich o wyszukanie w domu informacji na temat:

  • grupa 1: kierunków chowu bydła,

  • grupa 2: pogłowia bydła na świecie (wartości pogłowia dla różnych państw świata).

Nauczyciel proponuje grupie 1. pozycje literaturowe zamieszczone wyżej, a grupie 2. – linki do danych FAO. Uczniowie mogą wydrukować te informacje lub zamieścić w chmurze w celu ich odtworzenia i zaprezentowania na zajęciach.

Faza wprowadzająca:

  • Czynności organizacyjne (powitanie, sprawdzenie stanu klasy, sprawdzenie obecności).

  • Sprawdzenie ewentualnego zadania domowego.

  • Dialog z uczniami mający na celu usystematyzowanie i przypomnienie wiadomości na temat gatunków zwierząt hodowanych na świecie; nauczyciel sygnalizuje na koniec, że dziś zwrócą szczególną uwagę na bydło.

  • Przedstawienie celów lekcji.

Faza realizacyjna:

  • Nauczyciel prosi uczniów o przeczytanie wstępu e‑materiału (na swoich tabletach lub poprzez wyświetlenie go na tablicy multimedialnej).

  • Następnie nauczyciel inicjuje dyskusję na temat czynników rozmieszczenia chowu bydła i prowadzi ją w taki sposób, aby uczniowie doszli do wniosku, że pewne czynniki sprzyjają, a pewne hamują chów bydła.

  • W kolejnym etapie nauczyciel zwraca się do uczniów reprezentujących grupę 1. o zabranie głosu na temat przygotowanego materiału. Chętni uczniowie charakteryzują kierunki chowu bydła. Zaleca się, żeby w dyskusję zaangażowani byli wszyscy uczniowie. Na koniec nauczyciel podsumowuje i uzupełnia wiedzę. W tym celu posługuje się e‑materiałem i wyświetla zdjęcia głównych ras bydła mlecznego i mięsnego.

  • Następnie nauczyciel zadaje pytanie o typy chowu bydła. Uczniowie charakteryzują warunki chowu zwierząt i przy pomocy nauczyciela nazywają je oraz wskazują obszary, na których one występują.

  • W kolejnej części lekcji chętne osoby z grupy 2. prezentują dane dotyczące pogłowia bydła na świecie według krajów. Dobrym rozwiązaniem (w miarę możliwości) byłoby bezpośrednie podłączenie ekranu tabletu ucznia, na którym są wyświetlone dane (najlepiej w formie tabelarycznej), do tablicy multimedialnej w taki sposób, żeby wszyscy uczniowie mogli zapoznać się z tymi danymi.

  • Uczniowie dyskutują o możliwości uporządkowania danych i ten uczeń, którego dane są wówczas wyświetlane, sortuje je według wartości i grupuje na większe obszary występowania. Następuje burza mózgów dotycząca przyczyn wysokich i niskich wartości w wybranych krajach/regionach świata.

  • Po zakończonym ćwiczeniu nauczyciel wyświetla wykres zmian wielkości pogłowia bydła na świecie i strukturę pogłowia tych zwierząt według krajów, a uczniowie próbują doszukiwać się przyczyn tych zjawisk. Nauczyciel koryguje i uzupełnia tę wiedzę.

  • Następnie uczniowie dochodzą do wniosku, że ważnym aspektem, oprócz pogłowia, jest także obsada zwierząt, w tym bydła. Indywidualnie lub w parach analizują mapę obsady bydła na świecie zamieszczoną w e‑materiale. Porównują kraje o największym pogłowiu i największej obsadzie bydła.

  • Nauczyciel prosi uczniów o wykonanie kilku ćwiczeń z e‑materiału (w miarę możliwości czasowych). Wyświetla je na tablicy interaktywnej, a chętni uczniowie podchodzą i rozwiązują je.

Faza podsumowująca:

  • Podsumowanie i utrwalenie nowej wiedzy: nauczyciel zadaje pytania podsumowujące i prosi wybranych przez niego uczniów o udzielenie odpowiedzi.

  • Nauczyciel prosi klasę o ocenę opisową prezentacji aktywnych uczniów.

  • Nauczyciel nagradza aktywnych uczniów i przypomina cele zajęć.

  • Pożegnanie i zaproszenie na kolejną lekcję.

Praca domowa:

  • Mapa myśli służąca utrwaleniu i graficznemu zobrazowaniu najważniejszych treści z lekcji.

  • Opcjonalnie można także prosić o zapoznanie się z kolejnym tematem lekcji (w przypadku blended‑learning).

Wskazówki metodyczne opisujące różne zastosowania danego multimedium: Grafikę interaktywną można wykorzystać także osobno – na zajęciach. Uczniowie wówczas samodzielnie odkrywają główne obszary koncentracji chowu bydła i zapoznają się z ich krótkimi charakterystykami. Nauczyciel może także poprosić uczniów o przygotowanie prezentacji na temat każdego z tych obszarów osobno. W tym celu zachęca do skorzystania z podanej literatury fachowej (lub innych źródeł informacji geograficznej).