Dodaj do ulubionych Udostępnij materiał Wydrukuj

Wstęp

Czy dokonując wyboru żywności, zastanawiasz się w jakim opakowaniu jest przechowywana? Czy zwracasz uwagę na fakt, że opakowania stosowane przez producentów mogą być bardziej lub mniej przyjazne dla środowiska? Czy potrafisz określić właściwości opakowań, które można uznać za bardziej bezpieczne dla zdrowia człowieka? Zapraszamy na prezentację treści, które miejmy nadzieję, pozwolą poszerzyć wiadomości na ten temat.

Opakowania stosuje się przede wszystkim po to, aby zabezpieczyć towar podczas transportu oraz bezpiecznie go przechować. Materiały do produkcji opakowań wykonuje się z metalu, papieru, szkła oraz tworzyw sztucznychTworzywa sztucznetworzyw sztucznych.

Tworzywa sztuczne, zwane potocznie plastikami, to materiały, których głównym składnikiem są związki wielkocząsteczkowe zwane polimerami. Są zbudowane z powtarzających się merów. Nazwy polimerów tworzy się przez dodanie przedrostka poli- do nazwy zwyczajowej merów. Jakie mają zalety? Są lekkie, trwałe i mogą podlegać recyklingowiRecyklingrecyklingowi. Jakie mają wady? Jest ich zbyt dużo. Są masowo produkowane i stosowane globalnie, skutkiem czego praktycznie nie ma możliwości poddania ich całkowitemu recyklingowi. Producent ma obowiązek informować konsumenta o rodzaju zastosowanego tworzywa sztucznego do produkcji opakowania.

R18fCFtvGEedM1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
Nauczysz się
  1. odczytywać i interpretować nazwy tworzyw sztucznych używanych do produkcji opakowań żywności na podstawie ich symboli i piktogramów,

  2. dokonywać wyboru, na podstawie zdobytych informacji, które opakowania z tworzyw sztucznych są bezpieczne dla zdrowia, a które mogą być mniej bezpieczne,

  3. przestrzegać zasad racjonalnego i bezpiecznego dla środowiska oraz człowieka -wyboru opakowań żywności.

1

Cele edukacyjne zgodne z etapem kształcenia

  1. odczytuje nazwy tworzyw sztucznych używanych do produkcji opakowań żywności na podstawie ich symboli i piktogramów,

  2. ocenia, na podstawie zdobytych informacji, które opakowania z tworzyw sztucznych są bezpieczne dla zdrowia, a które mogą być mniej bezpieczne,

  3. podaje przykłady, jak można w ograniczony sposób korzystać z tworzyw sztucznych i jaką rolę odgrywa w ochronie środowiska segregacja śmieci i recykling.

mf528af0c7b80a554_1502093859156_0

JAKIE OPAKOWANIA Z TWORZYW SZTUCZNYCH STOSUJE SIĘ DO PAKOWANIA ŻYWNOŚCI? RODZAJE TWORZYW SZTUCZNYCH I ICH ZASTOSOWANIE - audiobook

Rozdziały audiobooka:

  1. Z czego to opakowanie?

  2. Spożywać czy nie spożywać?

  3. Aż 1000 lat?

1
Uwaga!

Notatka dla prowadzącego:

Przed rozpoczęciem pracy z audiobookiem, możesz skorzystać z przygotowanego scenariusza lekcji, który pokazuje, jak wdrożyć materiały multimedialne w tok lekcji.

R1VzECzGJWhfa1
W prostokątnym polu znajduje się strzałka skierowana w dół (symbol pobierania pliku) i napis „Pobierz załącznik”. Jest to przycisk pozwalający na wyświetlenie, pobranie i zapisanie pliku zawierającego scenariusz lekcji.
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
Wskazówka

Przyjrzyj się opakowaniom Twoich ulubionych produktów spożywczych. Jakie znaki graficzne zawierają? Umiesz je odczytać? Czy zwracasz na nie uwagę, dokonując wyboru produktu przed jego zakupem? Jakie nawyki w tej sprawie mają Twoi bliscy? Wysłuchaj nagrania na temat różnych rodzajów stosowanych opakowań do żywności, ze szczególnym uwzględnieniem tworzyw sztucznychTworzywa sztucznetworzyw sztucznych.

RXLoHWi86tBuG1
Na ekranie pokazany jest panel sterowania z aktywnymi klawiszami do odtwarzania zawartości audiobooka. W części górnej części znajdują się trzy klawisze. Pierwszy od lewej „Widok” umożliwia przełączenie między odtwarzaczem dźwiękowym audiobooka oznaczonym jako „Odtwarzacz” na liście wyboru a podglądem treści audiobooka oznaczonym jako „Tekst”. Odtwarzacz dźwiękowy oznaczony jako „Odtwarzacz” przedstawia żółty pasek, na którym podczas odtwarzania pojawia się tekst. Widok „Tekst” prezentuje pełny tekst pojawiający się w nagraniu. Widok „Dynamiczny” stanowi połączenie widoku „Odtwarzacz” i „Tekst". Klawisz środkowy „Książka” umożliwia nawigację po treści audiobooka. Klawisz trzeci od lewej „Więcej” – zawiera informacje o programie. Poniżej oddzielony linią znajduje się panel sterowania odtwarzacza nagrania. Poniżej panelu sterowania znajduje się żółty pasek, na którym w trakcie odtwarzania pokazywany jest tekst nagrania.
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
Polecenie 1

Jakie znasz rodzaje opakowań z tworzyw sztucznychTworzywa sztucznetworzyw sztucznych używanych do pakowania żywności? Jakie są ich wady i zalety? Czy potrafisz odczytać nazwy tworzyw sztucznych na podstawie ich symboli i piktogramów?

Polecenie 2

Na podstawie rozporządzenia Komisji Wspólnot Europejskich w sprawie aktywnychAktywne materiały i wyrobyaktywnychinteligentnychInteligentne systemyinteligentnych materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością oraz artykułów prasowych czy publikacji internetowych wydrukuj i uzupełnij poniższą tabelę:

Czy według Ciebie aktywne opakowania mają szansę stać się innowacyjne na świecie/w naszym kraju?

Rw3GHQ8GY0BLH1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
RxeeRPGQENrsy1
Poniżej znajduje się szary prostokąt z wpisanym symbolem pobierania plików oraz link do pobrania dokumentu zawierającego tabelę „ Pobierz załącznik”.
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
Polecenie 3

polistyrenuPSpolistyrenu produkuje się przede wszystkim styropian. Struktura meru polistyrenu przedstawia się wzorem:

R1EgovnAeMnXL1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.

Oblicz masę cząsteczkową tego związku, przyjmując, że zawiera 2885 jednakowych merów.

1

Przykładowe rozwiązania do poleceń:

Polecenie 1.

Przykładowe rozwiązanie

Nazwa

politereftalan etylenu

polietylen o dużej gęstości

polichlorek winylu

polietylen o niskiej gęstości

polipropylen

polistyren

Zalety

twardy, odporny na ścieranie, odporny chemicznie na słabe kwasy, zasady, oleje i tłuszcze

odporny na działanie roztworów kwasów, zasad i soli oraz niską temperaturę

twardy, niepalny, odznacza się dużą odpornością chemiczną i wytrzymałością mechaniczną, łatwo się poddaje obróbce mechanicznej

bardzo dobra elastyczność i rozciągliwość

odporny na działanie wielu czynników chemicznych

ma bardzo dobre właściwości elektroizolacyjne, odporny na działanie wielu czynników chemicznych

Wady

rozkład PET trwa setki lat

traci elastyczność pod wpływem światła słonecznego i wilgoci

wrażliwy na wysokie temperatury i intensywne promieniowanie słoneczne

mało odporny na wysokie temperatury

mało odporny na działanie tlenu, a długotrwały kontakt z miedzią działa niszcząco na PP

nieodporny na cykliczne zamrażanie i rozmrażanie

Polecenie 2.

Przykładowe rozwiązanie

aktywne opakowania żywności

tradycyjne opakowania żywności

wady

zalety

wady

zalety

aktywne materiały i wyroby mogą celowo zawierać substancje przeznaczone do uwalniania do żywności, niejadalne części produktu mogą być pomylone i traktowane jako wyroby nadające się do spożycia

mogą składać się z jednej lub więcej warstw lub elementów materiałów różnego typu, takich jak tworzywa sztuczne, papier i karton lub materiały powlekające i lakiery

opakowania papierowe: dobrze chłoną wodę, mało wytrzymałe;
opakowania metalowe: zbyt duże przewodnictwo cieplne;
opakowania szklane: łatwo się tłucze;
opakowania z tworzyw sztucznych: nieekologicznie, rozkładają się setki lat

opakowania papierowe: łatwo otrzymywane z makulatury;
opakowania metalowe: wytrzymałe mechanicznie;
opakowania szklane: odporne na substancje chemiczne, można wielokrotnie stosować;
opakowania z tworzyw sztucznych: odporne na działanie różnych substancji chemicznych oraz drobnoustrojów

Polecenie 3.

Obliczenie masy jednego meru: -[-CHIndeks dolny 2CH(CIndeks dolny 6HIndeks dolny 5)-]- m = 104 u

Obliczenie masy cząsteczkowej związku składającego się z 2885 jednakowych merów: m = 300040 u

mf528af0c7b80a554_1502093867461_0

Podsumowanie

RZ8vmWZ3yEmCp1
Infografika SEGREGACJA ODPADÓW
R1cde39ufr8Ax1
Infografika RODZAJE OPAKOWAŃ
Praca domowa
Polecenie 4.1

Wyszukaj w dostępnych źródłach informacji jakie Inteligentne systemyInteligentne systemy Inteligentne systemy, które monitorują stan opakowanej żywności oraz dostarczają użytkownikowi informacji na temat stanu opakowanej żywności lub jej otoczenia są już wdrażane lub planowane do wdrożenie w niedalekiej przyszłości. W przypadku materiałów pobranych z Internetu, pamiętaj o wskazaniu źródeł oraz zachowaniu praw autorskich.

1

Przykładowe rozwiązanie:

Obecnie zarówno konsumenci jak i producenci żywności bardzo cenią sobie opakowania do żywności, które absorbują substancje przyczyniające się do psucia żywności lub uwalniają związki o działaniu przeciwbakteryjnemu i przeciwgrzybicznemu, wydłużające trwałość produktu do spożycia. Wdrażanie opakowań inteligentnych na szeroką skalę ma rozwiązać problem marnowania dużej ilości żywności.

W opakowaniach można stosować barwne, interaktywne wskaźniki czułe na zamiany temperatury czy zachodzące w opakowaniu reakcje. Mają też sygnalizować uszkodzenie szczelności opakowania a w konsekwencji przyrost populacji mikroorganizmów.

Przykładami tego rodzaju wskaźników są np.:

Wskaźnik Fresh‑Check.

„Gdy centrum jest jaśniejsze od owalu zewnętrznego, produkt jest odpowiedni do spożycia, gdy przyjmuje barwę do niego zbliżoną, powinien być spożyty jak najszybciej, gdy jest ciemniejszy nie powinien być wykorzystany”.
http://bonavita.pl/innowacyjnosc‑opakowan‑do‑zywnosci‑przyklady‑opakowan‑aktywnych‑i-inteligentnych

Indykator OnVu

W przypadku indykatora OnVu jaśnienie wnętrza serca wskazuje na niewłaściwą historię przechowywania produktu.

http://bonavita.pl/innowacyjnosc‑opakowan‑do‑zywnosci‑przyklady‑opakowan‑aktywnych‑i-inteligentnych

Etykieta TRACEO

„Francuska firma CRYOLOG opracowała nowatorską etykietę TRACEO®. Zawiera ona mikrobiologiczną próbkę kontrolną dostosowaną do rodzaju produktu, którego świeżość ma monitorować. Nakładana jest na kod kreskowy. Jeśli dojdzie do przerwania łańcucha chłodniczego lub przekroczony zostanie termin przydatności do spożycia, etykieta zabarwi się i stanie się nieprzejrzysta, matowa”.

http://bonavita.pl/innowacyjnosc‑opakowan‑do‑zywnosci‑przyklady‑opakowan‑aktywnych‑i-inteligentnych

„Wskaźniki nieszczelności, które reagują na niepożądaną obecność w opakowaniu tlenu i dwutlenku węgla. Przykład stanowi detektor tlenu Ageless Eye. Przekazuje on informację konsumentowi poprzez zmianę koloru. W warunkach beztlenowych pozostaje różowy, zaś w obecności tlenu w ciągu kilku minut staje się niebieski”.

http://bonavita.pl/innowacyjnosc‑opakowan‑do‑zywnosci‑przyklady‑opakowan‑aktywnych‑i-inteligentnych

„Firma Żywiec wprowadziła sprytne opakowania swojego produktu, informujące konsumenta o optymalnym stopniu schłodzenia (6 stopni Celsjusza). Gdy piwo osiąga pożądaną temperaturę na etykiecie uwidacznia się niebieska korona habsburska”.

http://bonavita.pl/innowacyjnosc‑opakowan‑do‑zywnosci‑przyklady‑opakowan‑aktywnych‑i-inteligentnych

Literatura:

1. Borowy T., Biskup D. (2014): Wymagania techniczne w zakresie magazynowania żywności – cz. II. Nowoczesne Hale 5,14: 62‑67. Cichoń M., Lesiów T. (2013).

2. Zasada działania innowacyjnych opakowań inteligentnych w przemyśle żywnościowym. Artykuł przeglądowy. Nauki Inżynierskie i Technologie. 2,9: 9‑32. Lesiów T., Kosiorowska M. (2006).

3. Opakowania aktywne i inteligentne w przetwórstwie mięsa. Część II. Gospodarka mięsna. 4: 28‑33. Martyn A., Targoński Z. (2010).

4. Antymikrobiologiczne opakowania żywności. ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość. 5,72: 33‑44. Sykut B., Kowalik K., Droździel P. (2013).

5. Współczesne opakowania dla przemysłu żywnościowego. Nauki Inżynierskie i Technologie. 3,10: 114‑121.

mf528af0c7b80a554_1503905579466_0

Zadania

Ćwiczenie 1
RwtwONmGvgjpA1
Na ekranie pokazane jest w ramce Zadanie 1 zatytułowane „Znaki na opakowaniu”. Pod tytułem podane jest polecenie, które brzmi:” Do znaków graficznych znajdujących się na przykładowym opakowaniu z żywnością, przyporządkuj właściwe opisy.”. Poniżej pokazane są dwie kolumny zawierające: prawa kolumna – okienka zawierające opisy znaków na opakowaniach. W lewej kolumnie umieszczono rysunki dziesięciu graficznych symboli jakie można znaleźć opakowaniach. W prawym dolnym rogu zadania umieszczony jest klawisz” Sprawdź” służący sprawdzeniu poprawności wykonania zadania.
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
Ćwiczenie 2
RUyTqUscu4N1s1
W ramce pokazane jest Zadanie 2. Polecenie do zadania brzmi:” Uzupełnij tabelę. Do danego typu opakowania aktywnego dopasuj funkcję jaką ma spełniać”. Poniżej jest tabela składająca się z trzech kolumn. W kolumnie trzeciej znajdują się puste okienka, które należy wypełnić wyrażeniami z banku słów i wyrażeń, który znajduje się z prawej strony tabeli. W prawym dolnym rogu zadania umieszczony jest klawisz ”Sprawdź” służący sprawdzeniu poprawności wykonania zadania.
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
Ćwiczenie 3
R6rZJqVIQxPnN1
Na ekranie pokazane jest w ramce Zadanie 3 zatytułowane „Symbole tworzyw sztucznych”. Pod tytułem podane jest polecenie, które brzmi: ”Do nazw tworzyw sztucznych przedstawionych za pomocą symboli, przyporządkuj po jednym przykładzie ich zastosowań.”Poniżej umieszczono sześć poziomych ramek umieszczonych jedna na drugą. W każdej z nich z lewej strony znajduje się znak graficzny symbol recyklingu. Wewnątrz znajdują się kolejno cyfry od 1 do 6. Pod każdym takim znakiem umieszczona jest nazwa skrótowa różnych tworzyw: 1 -PET, 2- HDPE, 3 -PVC, 4 -LDPE, 5- PP, 6 -PS. Poniżej umieszczone są okienka z opisami zastosowań tworzyw, które należy przyporządkować odpowiednim tworzywom: opakowania do kosmetyków, siatki na zakupy, AGD, zabawki, butelki do napojów, pojemniki na paliwo, olej opałowy, elementy budowlane. W prawym dolnym rogu zadania umieszczony jest klawisz ”Sprawdź” służący sprawdzeniu poprawności wykonania zadania.
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
Ćwiczenie 4
R1TcFMT8fFScX1
Na ekranie pokazane jest w ramce Zadanie 4. Ćwiczenie zatytułowane jest „Prawda czy fałsz?”. Pod tytułem podane jest polecenie, które brzmi: ”Zaznacz czy informacja jest prawdziwa czy fałszywa.”. Poniżej jest 7 informacji dotyczących różnych tworzyw sztuczny, które należy oznaczyć jako prawdziwe lub fałszywe. Opcje wyboru „Prawda Fałsz znajdują się po prawej stronie każdego zdania. W prawym dolnym rogu zadania umieszczony jest klawisz ”Sprawdź” służący sprawdzeniu poprawności wykonania zadania.
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
mf528af0c7b80a554_1502358147126_0

Słowniczek

Aktywne materiały i wyroby
Aktywne materiały i wyroby

materiały i wyroby których zadaniem jest przedłożenie okresu przydatności do sprzedaży lub zachowanie czy nawet poprawa stanu opakowanej żywności

Rozporządzenie w sprawie aktywnych i inteligentnych materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością. https://gis.gov.pl/images/bz/prawo/2009‑450_pl_mat_i_wyr.pdf

HDPE
HDPE

polietylen o dużej gęstości

Inteligentne systemy
Inteligentne systemy

to systemy, które monitorują stan opakowanej żywności, dostarczają użytkownikowi informacji na temat stanu opakowanej żywności lub jej otoczenia

Rozporządzenie w sprawie aktywnych i inteligentnych materiałów i wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością.

LDPE
LDPE

polietylen niskiej gęstości

PE
PE

polietylen,

polimer o budowie

RHZsQazetiLKx1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
RvhocKVo2u8QF1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.

otrzymywany w wyniku polimeryzacji etylenu (etenu).

Występuje w kilku odmianach: p. niskociśnieniowy — p. o liniowych cząsteczkach (bez rozgałęzień), charakteryzujący się dużą gęstością (oznaczany HD PE) i wysokim stopniem krystaliczności, dużą wytrzymałością mech. i twardością, otrzymywany w wyniku niskociśnieniowej polimeryzacji etenu, oraz p. wysokociśnieniowy — p. o cząsteczkach rozgałęzionych, odznaczający się stosunkowo małą gęstością (LD PE) i niskim stopniem krystaliczności, małą wytrzymałością mechaniczną i małą twardością oraz dużą elastycznością, otrzymywany w wyniku wysokociśnieniowej polimeryzacji w obecności inicjatorów rodnikowych. Produkuje się też inne odmiany polietylenu. Z HD PE formuje się wyroby o dużej sztywności, dużej wytrzymałości mechanicznej i dużym module sprężystości, m.in. płyty, rury do wody pitnej, ścieków i dla przemysłu chemicznego, pojemniki, elementy sprzętu gospodarstwa domowego, zabawki; LD PE stosuje się gł. do wyrobu folii. Polietylen można sieciować przez napromieniowanie strumieniem elektronów lub w wyniku ogrzewania np. z nadtlenkami. Polietylen jest odporny na wodne roztwory nieutleniających kwasów, zasad i soli nieorganicznych, nie jest odporny na utlenianie i na rozpuszczalniki węglowodorowe. Ze względu na obojętność chemiczną, immunologiczną i farmakologiczną wykorzystywany do protezowania ubytków chrząstki i kości w rekonstrukcji twarzy, na protezy stawów, cewniki, siatki stosowane w dużych przepuklinach.

Encyklopedia PWN

PET
PET

poli(tereftalan etylenu)polimer z grupy poliestrów, o obudowie:

RxpO43mICku2T1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
Rc6sa2eCe0HkM1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.

otrzymywany w wyniku polikondensacji tereftalanu dimetylu z glikolem etylenowym; bezbarwny, nierozpuszczalny w popularnych rozpuszczalnikach org., ma dobre właściwości dielektr. i mech.; stosowany do wyrobu włókien, folii elektroizolacyjnej, części maszyn i urządzeń (koła zębate, śruby), protez naczyniowych, protez ścięgien i powięzi, nici chirurgicznych.

Encyklopedia PWN

PP
PP

polipropylen, polipropen,

polimer o budowie:

R1AeLMBpRnpsD1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
R1eQFE68rcsk51
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.

otrzymywany w wyniku stereospecyficznej polimeryzacji propenu (w obecności inicjatorów polimeryzacji koordynacyjnej; polimeryzacja) odznacza się doskonałymi właściwościami mechanicznymi i dielektr., w temperaturze pokojowej jest odporny na działanie wielu czynników chemicznych; stosowany do wyrobu kształtek używanych w przemyśle elektromaszynowym, meblowym, samochodowym, rur dla przemysłu chemicznego i rafineryjnego, folii na opakowania (np. żywności), włókien (polipropylenowych) oraz siatek i nici chirurgicznych.

Encyklopedia PWN

PS
PS

polistyren,

polimer o budowie

R1SdFeEmka3zr1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
R1EgovnAeMnXL1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.

otrzymywany w wyniku polimeryzacji styrenu; bezbarwny, przezroczysta masa o bardzo dobrych właściwościach elektroizolacyjnych, odporna na działanie wielu czynników chemicznych; rozróżnia się: polistyren niskoudarowy — kruchy, mało odporny na działanie podwyższonej temp. (ok. 65°C), stosowany do wyrobu elementów radiotechn., izolatorów, folii do kondensatorów, przedmiotów gospodarstwa domowego, jako materiał izolacyjny (polistyren piankowy — styropian), oraz polistyren wysokoudarowy (modyfikowany kauczukami syntet.) o większej udarności i odporności chemicznej niż polistyren niskoudarowy, stosowany do wyrobu części samochodowych, lodówek, szpul włók., hełmów, rowerów.

Encyklopedia PWN

PTFE
PTFE

politetrafluoroetylen,

polimer fluorowy,

R2LR4ysigE6hn1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
RXSZtQbjwEQC11
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.

otrzymywany przez polimeryzację tetrafluoroetylenu;

tworzywo niepalne, o dużej wytrzymałości mech. i odporności na działanie wysokiej temp. (do 250°C), ma dobre właściwości dielektr., bardzo mały współczynnik tarcia, odznacza się bardzo małą chłonnością wody, jest odporny na działanie chemikaliów i czynników atmosferycznych, obojętny fizjologicznie; często stosowany w postaci wzmocnionej (kompozyt); p. jest używany do wyrobu łożysk bezsmarowych, części armatury, uszczelek, przewodów, wykładziny aparatury chemicznej, tkanin filtracyjnych, naczyń kuchennych i in. oraz do produkcji protez naczyniowych i nici chirurgicznych, do rekonstrukcji kości czaszki i szkieletu twarzy; stosuje się polimery i kopolimery tetrafluoroetylenu.

Encyklopedia PWN

PVC
PVC

poli(chlorek winylu), PVC, dawniej PCW,

polimer o budowie:

RxuPBWzwwlhGN1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.
RiuFEwAvcqWCe1
Źródło: Eduexpert Sp. z o.o. / Evaco Sp. z o.o., licencja: CC BY 3.0.

otrzymywany przez polimeryzację chlorku winylu, bez dodatku plastyfikatorów jest twardy, niepalny, odznacza się dużą odpornością chemicznąi wytrzymałością mechaniczna, łatwo się poddaje obróbce mechanicznej; stosowany do wyrobu płyt, rur, wykładzin podłogowych, rynien, zbiorników odpornych na działanie chemikaliów; zmiękczony (dodatek 20–70% plastyfikatorów) jest miękki, elastyczny, formuje się go w niższej temperaturze niż poli(chlorek winylu) niezmiękczony, jest jednak bardziej od niego wrażliwy na działanie czynników chem; stosowany do wyrobu folii, opakowań, odzieży ochronnej, obuwia, wężów, izolacji kabli, zabawek oraz do powlekania tkanin.

Encyklopedia PWN

Recykling
Recykling

system obiegu materiałów zawartych w odpadach, które mogą być wielokrotnie przetwarzane i wykorzystywane

e‑podreczniki

Tworzywa sztuczne
Tworzywa sztuczne

tworzywa wielkocząsteczkowe,

materiały, których głównym składnikiem są polimery, najczęściej organiczne

Encyklopedia PWN

Unieszkodliwianie odpadów
Unieszkodliwianie odpadów

Całkowite lub częściowe eliminowanie szkodliwego oddziaływania odpadów na środowisko przyrodnicze przez utylizację (gospodarcze wykorzystanie) lub izolację od środowiska; zintegrowane systemy unieszkodliwiania odpadów polegają na łączeniu kilku metod, stosuje się: segregację w celu odzyskania surowców wtórnych oraz ich zagospodarowanie (m.in. makulatura, szkło, metale, tworzywa sztuczne); pozostałe odpady poddaje się kompostowaniu; odpady, które nie uległy biochemicznemu rozkładowi poddaje się spalaniu i dopiero pozostałości po spaleniu (popiół i żużel) składuje się.

Encyklopedia PWN

Utylizacja
Utylizacja

całkowite lub częściowe zniszczenie odpadów w wyniku celowej działalności człowieka

e‑podreczniki