Wróć do informacji o e-podręczniku Wydrukuj Udostępnij materiał Zapisz jako PDF
RrHkPSYpqqMCC1
Animacja

Jak odejmujemy ułamki

Na rysunku zamalowano 916 trójkąta. Jaka część figury nie została zamalowana?

R6FGib9IT2q5Q1
Źródło: Zespół autorski Politechniki Łódzkiej, licencja: CC BY 3.0.

Można policzyć, że nie zamalowano 716 trójkąta.

  • Wynik ten możemy otrzymać tak

1 trójkąt -916 trójkąta =1616 trójkąta-916 trójkąta=716 trójkąta

A
Ćwiczenie 1

Jaka część figury nie została zamalowana?

  1. R61yk6NawGJXS1
    Źródło: Zespół autorski Politechniki Łódzkiej, licencja: CC BY 3.0.

  2. R1aMDtOzF3shT1
    Źródło: Zespół autorski Politechniki Łódzkiej, licencja: CC BY 3.0.

Ważne!
  • Aby odjąć dwa ułamki o jednakowych mianownikach, należy odjąć ich liczniki, a mianownik pozostawić bez zmiany.

 38-28=3 -28=18
  • Odejmowanie liczników przeważnie wykonujemy w pamięci.

78-28=58.

Odejmowanie ułamków zwykłych

A
Ćwiczenie 2

Odejmij ułamki.

  1. 38-28

  2. 24-14

  3. 510-210

  4. 914-414

  5. 1117-417

  6. 2128-1228

  7. 3449-1949

  8. 5497-3197

Ważne!

Jeżeli wynik odejmowania jest ułamkiem, który można skrócić, warto to zrobić.
Na przykład

712- 112=612=12
B
Ćwiczenie 3

Oblicz i zapisz wynik w postaci ułamka nieskracalnego.

  1. 38-18

  2. 49-19

  3. 912-112

  4. 1415-215

  5. 1124-324

  6. 1318-1118

  7. 1736-736

  8. 2140-1340

Ważne!

Jeżeli wynik odejmowania jest ułamkiem niewłaściwym to można zapisać go w postaci liczby mieszanej. Można także skracać ułamek w liczbie mieszanej.
Na przykład

178-58=128=148=112
B
Ćwiczenie 4

Odejmij ułamki. Wynik zapisz najpierw w postaci ułamka niewłaściwego, a następnie w postaci liczby mieszanej.

  1. 116-36=== 

  2. 139-19===

  3. 1912-512===

  4. 3415-115===

  5. 194-54===

  6. 298-38===

Odejmowanie liczb mieszanych

R1LhTDe1g7bvZ1
Animacja

Spróbuj odkryć zasadę odejmowania liczb mieszanych, rozwiązując poniższe zadanie.

B
Ćwiczenie 5

Zapisz odejmowanie ilustrujące sytuację przedstawioną na rysunkach.

  1. RiTqxhjWqR1oG1
    Źródło: Zespół autorski Politechniki Łódzkiej, licencja: CC BY 3.0.

  2. R137d1UCTlzuD1
    Źródło: Zespół autorski Politechniki Łódzkiej, licencja: CC BY 3.0.

  3. RxdgCWKuDo3Kk1
    Źródło: Zespół autorski Politechniki Łódzkiej, licencja: CC BY 3.0.

  4. RGxXc41RFpl551
    Źródło: Zespół autorski Politechniki Łódzkiej, licencja: CC BY 3.0.

Ważne!
  • Aby odjąć liczby mieszane, należy najpierw odjąć ich części całkowite, a następnie części ułamkowe.

436-126=316
  • Gdy licznik ułamka odjemnej jest mniejszy od licznika odjemnika, jedną całość pierwszej liczby zamieniamy na ułamek.

648-258=5 128-258=378
Rt6wJOlxOhGsp1
Źródło: Zespół autorski Politechniki Łódzkiej, licencja: CC BY 3.0.
B
Ćwiczenie 6

Oblicz.

  1. 317-137

  2. 514-24

  3. 529-249

  4. 438-68

  5. 225-35

  6. 12113-2 513

  7. 8 13  - 3 23

  8. 12210-5910

  9. 1 711-1011

  10. 13912-121012

  11. 4715-31115

B
Ćwiczenie 7

Oblicz. Co można powiedzieć o licznikach w każdym z podpunktów?

  1. 8-8=114

  2. 8-8=134

  3. 8-8=12

  4. 6-6=213